ADHD Szczecin

ADHD w Szczecinie - od podejrzenia do konsultacji i dalszej pomocy

Podejrzenie ADHD często nie zaczyna się od testu. Zaczyna się od zdania, że coś się tutaj od lat nie zgadza. Może od kolejnego terminu, którego nie udało się dotrzymać. Od pracy wykonywanej po nocach. Od wiecznego odkładania prostych spraw. Od poczucia, że żeby funkcjonować tak jak inni, trzeba wkładać w codzienność dwa razy więcej energii. Czasem od diagnozy własnego dziecka. Czasem od rozmowy z partnerem. Czasem od przeczytania historii osoby z ADHD i nagłego wrażenia, że ktoś właśnie opisał moje życie.

I wtedy pojawia się bardzo praktyczne pytanie. Mieszkam w Szczecinie. Co właściwie mam teraz zrobić? Czy najpierw iść do psychologa? Czy od razu do psychiatry? Czy potrzebuję skierowania? Czy mam wykonać ASRS? Czy szukać kogoś, kto robi DIVA-5? Czy trzeba znaleźć świadectwa z podstawówki? Czy rodzic musi przyjść na wizytę? A jeśli diagnoza się potwierdzi, kto potem prowadzi leczenie?

Ten tekst nie jest kolejnym szczegółowym opisem kryteriów ADHD. Temu służą osobne materiały. Tutaj interesuje nas droga osoby dorosłej mieszkającej w Szczecinie od pierwszego podejrzenia do konsultacji, diagnozy i dalszej pomocy.

Nie trzeba zaczynać od wykonywania dziesięciu testów internetowych. Nie trzeba również przychodzić do specjalisty z całkowitą pewnością, że ma się ADHD. Wystarczy podejrzenie. Możesz zgłosić się dlatego, że od wielu lat obserwujesz u siebie problemy z koncentracją, organizacją, pamiętaniem o obowiązkach, odkładaniem działań, impulsywnością albo poczuciem ciągłego wewnętrznego chaosu. Możesz też nie wiedzieć, czy to ADHD. To jest w porządku. Rolą diagnozy nie jest potwierdzenie tego, co człowiek wcześniej przeczytał o sobie w internecie. Rolą diagnozy jest odpowiedzenie na pytanie, co najlepiej wyjaśnia ten sposób funkcjonowania.

Pierwszym praktycznym krokiem może być po prostu znalezienie w Szczecinie specjalisty, który rzeczywiście zajmuje się ADHD u osób dorosłych. To doprecyzowanie jest ważne. Psychiatra może być świetnym specjalistą w leczeniu depresji czy zaburzeń lękowych i jednocześnie nie prowadzić pogłębionej diagnostyki ADHD u dorosłych. Podobnie psycholog może zajmować się dziećmi z ADHD, ale nie diagnozować osób dorosłych. Warto więc szukać nie tylko psychiatry Szczecin albo psychologa Szczecin, ale specjalisty, który wprost opisuje doświadczenie w diagnostyce ADHD dorosłych.

Do kogo najpierw, psychologa czy psychiatry? Obie drogi mogą mieć sens, ale pełnią trochę inne funkcje. Proces diagnostyczny powinien przebiegać pod kierunkiem lekarza psychiatry. Powinien rozpoczynać się pełnym badaniem i wywiadem medycznym, w tym psychiatrycznym, a kończyć ostatecznym rozpoznaniem postawionym przez psychiatrę. Psycholog może uczestniczyć w procesie, przeprowadzać pogłębioną diagnostykę i dostarczać dodatkowych informacji o sposobie funkcjonowania pacjenta, szczególnie w przypadkach bardziej złożonych lub niejednoznacznych.

Możesz zacząć od psychiatry. To szczególnie naturalna droga, jeżeli oprócz podejrzenia ADHD występują depresja, silny lęk, problemy ze snem, wcześniejsze leczenie psychiatryczne, przyjmowanie leków, podejrzenie innych zaburzeń, znaczne pogorszenie funkcjonowania albo jeśli od początku chcesz również omówić możliwość farmakoterapii. Psychiatra jest lekarzem, dlatego ocenia nie tylko potencjalne ADHD, ale również cały obraz psychiatryczny i zdrowotny. Może stawiać diagnozę medyczną oraz prowadzić leczenie farmakologiczne.

Możesz zacząć od psychologa zajmującego się ADHD dorosłych. To także może być dobry początek, szczególnie gdy potrzebujesz bardzo szczegółowego zebrania historii funkcjonowania, uporządkowania objawów, historii szkolnej, relacji, pracy i dzieciństwa. Psycholog może prowadzić pogłębioną diagnozę psychologiczną opartą na rozmowie oraz odpowiednich narzędziach. Nie prowadzi jednak leczenia farmakologicznego. Jeżeli wybierasz tę drogę, warto już podczas pierwszego kontaktu zapytać, jak wygląda u Państwa cały proces i na którym etapie odbywa się konsultacja psychiatryczna. To ważniejsze niż sama nazwa testu oferowanego w gabinecie.

Do psychiatry, zarówno w ramach NFZ, jak i prywatnie, nie jest wymagane skierowanie. Możesz więc szukać poradni zdrowia psychicznego działającej na terenie Szczecina i sprawdzać dostępne świadczenia. Od września 2025 roku wizyta u psychologa w ramach NFZ również nie wymaga już skierowania. Skierowanie pozostaje konieczne w niektórych sytuacjach, na przykład przy psychoterapii finansowanej przez NFZ, oddziałach dziennych czy planowej hospitalizacji.

Dostęp do ogólnej opieki psychiatrycznej nie oznacza automatycznie dostępu do specjalistycznej diagnostyki ADHD dorosłych. Jeżeli zależy Ci konkretnie na diagnozie ADHD, najlepiej przed rejestracją zapytać placówkę, czy prowadzą pełną diagnostykę ADHD u osób dorosłych. To jedno pytanie może oszczędzić kilka niepotrzebnych wizyt.

Nie ma jednej odpowiedzi, czy lepiej NFZ czy prywatnie. W Szczecinie można szukać zarówno pomocy finansowanej przez NFZ, jak i specjalistów przyjmujących prywatnie. W ramach NFZ punktem wejścia może być poradnia zdrowia psychicznego lub, zależnie od miejsca zamieszkania i aktualnej organizacji świadczeń, Centrum Zdrowia Psychicznego. W Szczecinie CZP działa w modelu pilotażowym, m.in. przy szpitalu Zdroje, i oferuje osobom dorosłym w kryzysie psychicznym natychmiastową, bezpłatną pomoc przez całą dobę bez skierowania i bez wcześniejszego umawiania wizyty. Warto jednak pamiętać, że CZP jest przede wszystkim ukierunkowane na kryzysy psychiczne, a nie stanowi typowej ścieżki pogłębionej diagnostyki ADHD. Dlatego przed zgłoszeniem się konkretnie po diagnozę ADHD warto upewnić się, czy dana jednostka rzeczywiście taką diagnostykę prowadzi.

Jeżeli wybierasz ścieżkę prywatną, ważniejsza od nazwy placówki może być odpowiedź na kilka pytań. Czy specjalista diagnozuje dorosłych, a nie tylko dzieci? Czy ma doświadczenie w różnicowaniu ADHD z depresją, zaburzeniami lękowymi, spektrum autyzmu, problemami ze snem czy innymi zaburzeniami? Czy diagnostyka obejmuje historię dzieciństwa? Czy oceniany jest wpływ objawów na pracę, dom i relacje? Czy proces obejmuje konsultację psychiatryczną? Czy po diagnozie możliwe jest dalsze prowadzenie? To znacznie ważniejsze niż hasło test na ADHD.

Nie szukaj testu na ADHD. Szukaj procesu diagnostycznego. Jeżeli wpisujesz w wyszukiwarkę test ADHD Szczecin, można odnieść wrażenie, że diagnoza powinna polegać na wykonaniu określonego narzędzia, otrzymaniu liczby punktów i odebraniu wyniku. Tak nie wygląda rzetelna diagnostyka dorosłych. Podstawą jest szczegółowy wywiad kliniczny prowadzony przez doświadczonego klinicystę i wykorzystujący informacje z różnych źródeł. Wywiad powinien obejmować aktualne objawy, ich obecność w dzieciństwie, wpływ na różne obszary życia oraz diagnostykę różnicową. Sama pogłębiona część diagnostyczna dotycząca ADHD powinna trwać co najmniej około dziewięćdziesięciu minut.

Narzędzia takie jak ASRS czy DIVA-5 mogą bardzo pomagać. Ale nie zastępują klinicysty. ASRS jest przede wszystkim narzędziem przesiewowym. DIVA-5 pomaga ustrukturyzować szczegółowy wywiad. Żadne z nich nie działa jak laboratoryjne badanie krwi. Dodatni wynik nie przesądza o diagnozie. Ujemny screening nie wyklucza ADHD, jeżeli nadal istnieje uzasadnione podejrzenie kliniczne.

Nie musisz przygotowywać dowodów, że masz ADHD. Nie jesteś na egzaminie. Ale możesz pomóc specjaliście, jeżeli wcześniej przypomnisz sobie konkretne sytuacje z życia. Zamiast mam problem z koncentracją znacznie bardziej użyteczne będzie: w pracy regularnie zaczynam kilka rzeczy jednocześnie i tracę kontrolę nad priorytetami. Zamiast jestem zapominalski lepiej: kilka razy w miesiącu zapominam o sprawach, które sam wcześniej uznałem za ważne, mimo korzystania z przypomnień. Zamiast zawsze taki byłem warto przypomnieć sobie, jak wyglądała szkoła, czy gubiłeś rzeczy, czy zapominałeś zeszytów, czy zaczynałeś naukę w ostatniej chwili, czy trudno było słuchać długich poleceń, czy często słyszałeś zdolny ale nieuważny, czy wykonywanie pracy domowej trwało nieproporcjonalnie długo. Nie musisz pamiętać wszystkiego. Diagnoza dorosłego człowieka zawsze wiąże się z rekonstruowaniem historii sprzed wielu lat.

Jeżeli masz dokumenty, warto je zabrać. Jeżeli ich nie masz, nie oznacza to końca diagnostyki. Pomocne mogą być dawne świadectwa szkolne, opinie z poradni psychologiczno-pedagogicznej, wcześniejsza dokumentacja psychiatryczna lub psychologiczna, wypisy ze szpitali, informacje o dotychczas stosowanych lekach czy wcześniejsze wyniki badań. Brak możliwości uzyskania informacji od rodzica czy innej osoby pamiętającej dzieciństwo nie wyklucza diagnozy ADHD. Nie musisz więc odwoływać wizyty dlatego, że nie masz świadectw z podstawówki, rodzice nie żyją, nie utrzymujesz z nimi kontaktu albo rodzina niewiele pamięta. Przekaż specjaliście to, co jest dostępne.

Czy trzeba przyjść z rodzicem albo partnerem? Nie. Informacje od bliskich mogą być bardzo wartościowe, ale nie są absolutnym warunkiem rozpoznania. Rodzic może pamiętać dzieciństwo. Partner może zauważać pewne elementy obecnego funkcjonowania. Rodzeństwo czasem przypomina sytuacje, których sam pacjent nie pamięta. Ale osoba bliska nie jest sędzią, który decyduje, czy ADHD istnieje. Jeżeli specjalista w Szczecinie chce uzyskać dodatkowy wywiad od bliskiej osoby, warto zapytać, w jakiej formie ma się to odbyć. Czasami wystarczy rozmowa. Czasami kwestionariusz. Czasami dodatkowe spotkanie.

Co warto powiedzieć o pracy? Dużo. Szczególnie jeżeli właśnie praca była powodem rozpoczęcia diagnostyki. Nie tylko mam problemy z koncentracją. Warto opowiedzieć, czy dotrzymujesz terminów, czy odkładasz zadania do momentu pojawienia się silnej presji, czy rozpoczynasz wiele rzeczy jednocześnie, czy trudno ustalać priorytety, czy często pracujesz po godzinach, żeby nadrobić to, czego nie udało się zrobić wcześniej, czy dokumentacja jest dużo trudniejsza niż działania wymagające szybkiego reagowania, czy zmieniałeś często miejsca pracy, czy problemy występowały również na studiach. Rzetelna diagnoza ADHD wymaga oceny wpływu objawów na rzeczywiste funkcjonowanie, między innymi zawodowe, społeczne i domowe, a nie wyłącznie policzenia liczby deklarowanych objawów.

Co powiedzieć o domu i codzienności? Czasem właśnie tutaj znajduje się połowa historii. Rachunki. Dokumenty. Zakupy. Sprzątanie. Gotowanie. Umawianie wizyt. Klucze. Telefon. Portfel. Pranie pozostawione w pralce. Rzeczy odkładane na chwilę. Kalendarze. Alarmy. Pięć aplikacji organizacyjnych, z których żadna nie przetrwała dłużej niż miesiąc. Albo odwrotnie: perfekcyjny system organizacji, bez którego życie natychmiast zaczyna się rozpadać. To także jest ważne. Specjalista powinien interesować się nie tylko tym, czy ostatecznie wykonujesz obowiązki. Powinien również sprawdzić, jakim sposobem udaje Ci się je wykonywać i ile energii kosztuje utrzymanie tego systemu. Strategie kompensacyjne mogą częściowo ukrywać rzeczywiste trudności.

Czy warto wcześniej zrobić ASRS? Można. Nie trzeba. ASRS może pomóc uporządkować pierwsze podejrzenie ADHD, ale nie jest diagnozą. Jeżeli wykonasz kwestionariusz przed konsultacją, możesz zabrać wynik i omówić go ze specjalistą. Nie traktuj go jednak jak dokumentu potwierdzającego rozpoznanie. Dodatni wynik oznacza przede wszystkim, że warto dokładniej to sprawdzić. I odwrotnie, wynik poniżej progu nie powinien automatycznie kończyć tematu, jeżeli historia funkcjonowania nadal wyraźnie sugeruje możliwość ADHD.

A DIVA-5? DIVA-5 jest ustrukturyzowanym wywiadem często wykorzystywanym w diagnostyce ADHD u dorosłych. Może być bardzo pomocny, ponieważ systematycznie prowadzi przez objawy występujące obecnie i w dzieciństwie oraz ich wpływ na funkcjonowanie. Ale znów: nie szukamy gabinetu tylko dlatego, że ma w ofercie DIVA-5. Narzędzie jest tak dobre, jak sposób, w jaki zostanie wykorzystane. To diagnosta interpretuje zebrane informacje i ocenia, czy opisywane zachowania są wystarczająco częste, nasilone i klinicznie istotne. DIVA-5 nie jest prostym testem z wynikiem automatycznie przesądzającym rozpoznanie. Dlatego lepsze pytanie do gabinetu brzmi: jak wygląda u Państwa pełny proces diagnostyczny ADHD u osoby dorosłej, niż czy robicie DIVA.

Dlaczego ważna jest diagnostyka różnicowa? Ponieważ nie każda trudność z koncentracją oznacza ADHD. Problemy z uwagą i organizacją mogą pojawiać się również w depresji, zaburzeniach lękowych, problemach ze snem, przewlekłym stresie, innych zaburzeniach neurorozwojowych oraz szeregu innych stanów psychicznych i somatycznych. Dlatego diagnostyka ADHD powinna obejmować pełny wywiad psychiatryczny i medyczny oraz ocenę innych możliwych przyczyn objawów. Ma to znaczenie podczas wyboru specjalisty w Szczecinie. Szukaj osoby, która nie zajmuje się jedynie potwierdzaniem ADHD. Potrzebujesz specjalisty, który potrafi również powiedzieć, że ten fragment rzeczywiście przypomina ADHD, ale musimy sprawdzić jeszcze coś. To nie przedłuża niepotrzebnie diagnozy. To jest właśnie istota rzetelnej diagnostyki.

A jeśli podejrzewam jednocześnie ADHD i autyzm? Wtedy warto powiedzieć o tym już podczas umawiania konsultacji. Nie każdy specjalista zajmujący się ADHD prowadzi również diagnostykę spektrum autyzmu. ADHD i autyzm mogą współwystępować, dlatego w określonych sytuacjach klinicznych potrzebna jest szersza ocena neurorozwojowa. Jeżeli podczas diagnozy pojawi się podejrzenie spektrum, specjalista może zaproponować rozszerzenie diagnostyki albo skierowanie do osoby, która zajmuje się tym obszarem.

Co dzieje się po diagnozie ADHD? To pytanie warto zadać przed rozpoczęciem diagnostyki, a nie dopiero po jej zakończeniu. Bo diagnoza powinna być początkiem dalszego postępowania. Nie kończyć się stwierdzeniem ADHD potwierdzone, do widzenia. Leczenie ADHD u dorosłych jest wielokierunkowe. Podstawowym elementem jest psychoedukacja. W zależności od potrzeb stosuje się interwencje psychospołeczne, w tym odpowiednio dobraną psychoterapię czy strategie wspierające organizację funkcjonowania, a u części dorosłych istotną rolę odgrywa farmakoterapia. Dlatego po rozpoznaniu warto omówić kilka rzeczy. Jak ADHD wygląda właśnie u Ciebie? Które problemy są najważniejsze? Praca? Relacja? Chaos organizacyjny? Prokrastynacja? Sen? Przeciążenie? Czy współwystępuje depresja albo zaburzenie lękowe? Czy potrzebna jest farmakoterapia? Czy potrzebna jest psychoterapia lub inne oddziaływanie psychospołeczne? Czy trzeba zmienić niektóre elementy organizacji środowiska? Dobry plan powinien wynikać z problemów konkretnego człowieka.

Jeśli chcesz rozważyć leki, potrzebujesz psychiatry. Psycholog nie prowadzi leczenia farmakologicznego. Leczenie lekami należy do kompetencji lekarza, a w przypadku ADHD u dorosłych prowadzi je psychiatra. To kolejny powód, dla którego nawet jeżeli część diagnostyki była prowadzona przez psychologa, warto wiedzieć, jak wygląda dalsza współpraca z psychiatrą. Jeżeli farmakoterapia zostanie uznana za odpowiednią, przed jej rozpoczęciem lekarz powinien uwzględnić stan zdrowia, przyjmowane leki, kwestie sercowo-naczyniowe i inne potencjalne przeciwwskazania, a następnie monitorować skuteczność i tolerancję leczenia. Nie powinno więc wyglądać to tak: dostałem diagnozę, dostałem receptę, następna kontrola za rok. Farmakoterapia wymaga prowadzenia.

Czy po diagnozie zawsze trzeba brać leki? Nie. Diagnoza nie zobowiązuje do rozpoczęcia farmakoterapii. Decyzję podejmuje się indywidualnie, zależnie od nasilenia objawów, wpływu ADHD na funkcjonowanie, współwystępujących problemów, stanu zdrowia oraz preferencji pacjenta. Psychoedukacja jest podstawą postępowania, a interwencje psychospołeczne mogą być stosowane samodzielnie lub razem z leczeniem farmakologicznym. U osób dorosłych z umiarkowanym lub znacznym zaburzeniem funkcjonowania farmakoterapia może być leczeniem pierwszego wyboru. Najważniejsze jest więc nie pytanie, czy po ADHD dostaje się leki, tylko jakiego leczenia potrzebuję przy moim sposobie funkcjonowania.

Gdzie w Szczecinie szukać właściwego typu specjalisty? Najbezpieczniej myśleć o tym w kilku kategoriach. Jeżeli szukasz diagnozy medycznej ADHD i ewentualnego leczenia farmakologicznego, szukaj psychiatry mającego doświadczenie w ADHD osób dorosłych. Jeżeli potrzebujesz pogłębionej oceny psychologicznej, historii rozwojowej i dokładnej analizy funkcjonowania, szukaj psychologa zajmującego się diagnostyką ADHD dorosłych i współpracującego z psychiatrą. Jeżeli masz już diagnozę i potrzebujesz pomocy w zakresie strategii funkcjonowania, relacji, prokrastynacji, organizacji czy współwystępujących problemów psychicznych, możesz potrzebować psychologa lub odpowiednio wykwalifikowanego psychoterapeuty. Jeżeli chcesz korzystać z NFZ, możesz szukać poradni zdrowia psychicznego oraz sprawdzać dostępność świadczeń. Do psychiatry nie potrzebujesz skierowania. W Centrach Zdrowia Psychicznego pomoc dla dorosłych jest dostępna bez skierowania, jednak przed zgłoszeniem się konkretnie po diagnozę ADHD warto upewnić się, czy dana jednostka rzeczywiście taką diagnostykę prowadzi. Pomoc psychiatryczna w Szczecinie i pełna diagnostyka ADHD dorosłych w Szczecinie nie zawsze oznaczają dokładnie tę samą usługę.

O co zapytać przed umówieniem wizyty? Nie musisz zadawać dwudziestu pytań. Kilka może jednak uchronić Cię przed rozpoczęciem procesu, który później okaże się czymś zupełnie innym, niż oczekiwałeś. Najważniejsze jest ustalenie, czy placówka diagnozuje ADHD u osób dorosłych, jak wygląda cały proces diagnostyczny i kto go prowadzi, czy w procesie uczestniczy psychiatra, czy po diagnozie możliwe jest dalsze leczenie, jeśli okaże się potrzebne, jakie dokumenty warto przynieść i czy potrzebna jest obecność lub informacja od bliskiej osoby. Jeżeli odpowiedź brzmi: proszę przyjść, zrobimy test i po godzinie będzie Pan wiedział, czy ma ADHD, warto dokładniej zapytać, co dokładnie oznacza słowo diagnoza. Rozpoznanie ADHD nie sprowadza się do jednego testu. Wymaga pogłębionego wywiadu, historii rozwojowej, oceny funkcjonowania, informacji z różnych źródeł oraz diagnostyki różnicowej.

Nie musisz wiedzieć przed pierwszą wizytą, czego dokładnie potrzebujesz. Wiele osób odkłada konsultację, ponieważ próbuje wcześniej samodzielnie ustalić, czy potrzebują psychologa, czy psychiatry, czy DIVA-5, czy ASRS, czy neuropsychologa, czy psychoterapii, czy leków. Nie musisz znać odpowiedzi na wszystkie te pytania. Jeżeli trafisz do osoby rzeczywiście doświadczonej w ADHD dorosłych, jednym z jej zadań powinno być właśnie określenie, jakiej dalszej oceny i pomocy potrzebujesz.

A jeśli mam już diagnozę z innego miasta albo online? Zabierz dokumentację. Jeżeli przeprowadzasz się do Szczecina albo diagnoza została wykonana gdzie indziej, a teraz chcesz rozpocząć lub kontynuować leczenie, dokumentacja z dotychczasowego procesu może bardzo pomóc nowemu psychiatrze. Im lepiej udokumentowana diagnoza, opis objawów, historia rozwojowa, wpływ na funkcjonowanie, przeprowadzona diagnostyka różnicowa i wykorzystane źródła informacji, tym łatwiej kolejnemu specjaliście zrozumieć, na jakiej podstawie rozpoznanie zostało postawione. Nowy lekarz nadal podejmuje własne decyzje kliniczne. Dokumentacja bardzo ułatwia jednak ciągłość opieki.

Jak może wyglądać najprostsza droga osoby dorosłej ze Szczecina? Wyobraźmy sobie trzydziestosiedmioletnią osobę. Od lat odkłada wszystko do ostatniej chwili. Ma trudność z koncentracją podczas monotonnej pracy. Regularnie gubi rzeczy. Prowadzi bardzo rozbudowany kalendarz, ponieważ bez niego zapomina o spotkaniach. Na studiach większość egzaminów zdawała, ucząc się noc wcześniej. Teraz liczba obowiązków zawodowych i rodzinnych wzrosła tak bardzo, że dotychczasowe strategie przestały wystarczać. Zaczyna podejrzewać ADHD. Nie musi najpierw przez miesiąc robić internetowego researchu. Może poszukać w Szczecinie psychiatry zajmującego się ADHD dorosłych albo zespołu, w którym psycholog prowadzi część pogłębionej oceny, a psychiatra odpowiada za medyczną część procesu. Przed wizytą spisuje kilka konkretnych przykładów. Pyta rodziców, co pamiętają ze szkoły podstawowej. Znajduje dwa stare świadectwa. Idzie na pierwszą konsultację. Specjalista zbiera wywiad. Jeżeli istnieją podstawy, rozpoczyna się pogłębiona diagnostyka. Analizowane są obecne problemy, dzieciństwo, praca, dom, relacje, możliwe inne przyczyny objawów. Jeżeli ADHD zostanie potwierdzone, powstaje plan dalszego postępowania. Jeżeli nie zostanie potwierdzone, celem powinno być ustalenie, co w takim razie lepiej wyjaśnia trudności. I dokładnie tak warto rozumieć diagnozę. Nie jako zdobywanie określonego wyniku. Ale jako proces dochodzenia do najlepszego wyjaśnienia problemów.

W Szczecinie szukaj nie testu, ale człowieka, który zna ADHD dorosłych. Można mieć najdroższy kwestionariusz, najbardziej znane narzędzie, najdłuższą listę testów i nadal przeprowadzić słabą diagnozę. Można też mieć bardzo dobrego klinicystę, który przede wszystkim potrafi słuchać, rekonstruować historię rozwojową, rozumie funkcjonowanie dorosłego człowieka i potrafi różnicować ADHD z innymi problemami. To właśnie doświadczenie specjalisty jest kluczowe. Wywiad powinien być prowadzony przez doświadczonego klinicystę, a proces diagnostyczny ADHD dorosłych powinien pozostawać pod kierunkiem psychiatry posiadającego zarówno wiedzę dotyczącą ADHD, jak i szerokie kompetencje ogólnopsychiatryczne. Dlatego jeśli mieszkasz w Szczecinie i podejrzewasz u siebie ADHD, nie zaczynaj od pytania, gdzie zrobię test. Zacznij od pytania, gdzie znajdę specjalistę, który naprawdę diagnozuje ADHD u dorosłych i potrafi odróżnić je od innych problemów. To znacznie lepszy początek.

Najkrótsza droga od podejrzenia do pomocy wygląda tak. Podejrzewasz ADHD. Szukasz psychiatry lub zespołu specjalistów mających doświadczenie w ADHD osób dorosłych. Sprawdzasz, jak wygląda pełny proces, a nie tylko jakie testy są wykonywane. Przygotowujesz konkretne przykłady z obecnego życia i dzieciństwa. Jeżeli masz dokumenty, zabierasz je. Jeżeli ich nie masz, nadal możesz rozpocząć diagnostykę. Specjalista ocenia ADHD oraz inne możliwe przyczyny trudności. Po zakończeniu procesu otrzymujesz nie tylko odpowiedź ADHD tak czy nie, ale również plan tego, co zrobić dalej. Bo diagnoza ma sens tylko wtedy, kiedy pomaga w kolejnym kroku.

Źródła

  1. NICE. Attention deficit hyperactivity disorder: diagnosis and management (NG87) — recommendations.
  2. Kooij JJS i wsp. Updated European Consensus Statement on diagnosis and treatment of adult ADHD. European Psychiatry, 2019.
  3. Kessler RC i wsp. WHO Adult ADHD Self-Report Scale (ASRS). Psychological Medicine, 2005.
  4. DIVA Foundation. DIVA-5 — Diagnostic Interview for ADHD in adults.
  5. Pacjent.gov.pl. Kto i kiedy nie potrzebuje skierowania.
  6. Rzecznik Praw Pacjenta. Nowa lista specjalistów dostępnych bez skierowania od 17 września 2025 r.
  7. Szpital Zdroje. Centrum Zdrowia Psychicznego w Szczecinie.
Autorka: Katarzyna Jurewicz

Psycholog, psychotraumatolog, trenerka interpersonalna i certyfikowana trenerka edukacji outdoorowej

Specjalistka pracująca w Szczecinie. Łączy doświadczenie psychologiczne i psychotraumatologiczne z pracą interpersonalną oraz edukacją outdoorową.

Profil specjalistki